Turystyka kwalifikowana jest wspólnym określeniem dla rodzajów turystyki jak: piesza nizinna, piesza górska oraz narciarska, kolarska, kajakowa, motorowa i żeglarska.
Jest to najwyższa forma specjalizacji turystycznej. Uprawianie jej wymaga specjalnego przygotowania psychofizycznego, zahartowania na trudy, umiejętności zachowania się na w środowisku naturalnym oraz umiejętności posługiwania się sprzętem turystycznym, głównie lokomocyjnym. Turystykę kwalifikowaną można uprawiać indywidualnie i zbiorowo, w grupach zorganizowanych i nieformalnych. Celem turystyki kwalifikowanej jest wypoczynek, rekreacja, doskonalenie sprawności, wydolności i zdrowia oraz wszechstronne poznanie kraju. Turystą kwalifikowanym jest osoba trwale zainteresowana turystyką, przestrzegająca norm zachowania się na szlaku i w obiektach turystycznych, doskonaląca swą sprawność fizyczną. Wzrost zainteresowania tą formą turystyki wśród społeczeństwa jest w dużym stopniu uwarunkowany modą na aktywne formy wypoczynku.